Feeds:
Articles
Commentaires

Archive for the ‘Jęsyk Polski’ Category

Le titre du film de René Clément sorti en France le 26 octobre 1966 pour accompagner les terribles images de la toiture du monument le plus emblématique de la capitale, témoin de plus de 700 ans d’histoire (petite ou grande), entièrement ravagée, flèche effondrée, par les flammes d’un gigantesque incendie que l’on espère accidentel…

NDParis2019

Voir la suite de l’article dans la => Gazeta Wyborcza.

Comme il est prévu que les spécialistes de l’information fassent le tour des unes de la presse étrangère et que l’on oubliera sûrement, comme trop souvent, la Pologne, je prends les devants et peux vous certifier qu’ils ont titré très rapidement puisque leur publication s’affiche à 19h13, soit même pas un quart d’heure après que l’information de la radio nationale ne soit arrivée dans ma campagne.

NDParis00

Du temps de sa splendeur 😦

Publicités

Read Full Post »

Le 5 mars 1940, un document officiel signé Lavrenti Beria, demandait à Joseph Staline l’autorisation d’exécuter (une balle dans la nuque puis fosse commune) dans la forêt de Katyn, quelques 4 404 officiers polonais, prisonniers de guerre retenus au camp de Kozielsk, une goutte d’eau sachant qu’environ 250 000 soldats polonais, dont 10 000 officiers, furent faits prisonniers par les Soviétiques…

bouton

Tylko guziki nieugięte
przetrwały śmierć świadkowie zbrodni
z głębin wychodzą na powierzchnię
jedyny pomnik na ich grobie
są aby świadczyć Bóg policzy
i ulituje się nad nimi
lecz jak zmartwychwstać mają ciałem
kiedy są lepką cząstka ziemi
przeleciał ptak przepływa obłok
upada liść kiełkuje ślaz
i cisza jest na wysokościach
i dymi mgłą smoleński las
tylko guziki nieugięte
potężny głos zamilkłych chórów
tylko guziki nieugięte
guziki z płaszczy i mundurów

Guziki (les boutons des uniformes qui ont fait soupçonner la tragédie) poème de Zbigniew Herbert, mis en musique par Przemysław Gintrowski (âmes sensibles, attention aux images d’archives de la vidéo).

Plus supportable, la liste de 650 noms identifiés à Katyn, honorés par Jacek Marcin Kaczmarski…

Ciśnie się do światła niby warstwy skóry,
tłok patrzących twarzy spod ruszonej darni
Spoglądają jedna zza drugiej do góry
ale nie ma ruin, to nie gród wymarły.

Raz odkryte krzyczą zatęchłymi usty
lecą sobie przez ręce wypróchniałe w środku
W rów co nigdy więcej nie będzie już pusty
ale nie ma krzyży, to nie groby przodków

Sprzączki i guziki z orzełkiem ze rdzy
po miskach czerepów robaków gonitwy
Zgniłe zdjęcia pamiątki mapy miast i wsi
ale nie ma broni, to nie pole bitwy

Może wszyscy byli na to samo chorzy
te same nad karkiem okrągłe urazy
Przez które do ziemi dar odpłynął Boży
ale nie ma znaków, że to grób zarazy

Jeszcze rosną drzewa które to widziały
jeszcze ziemia pamięta kształt buta, smak krwi
Niebo zna język w którym komendy padały
nim padły wystrzały którymi wciąż brzmi

Ale to świadkowie żywi więc stronniczy
zresztą by ich słuchać trzeba wejść do zony
Na milczenie tych świadków może Pan ich liczyć
Pan powietrza i ziemi i drzew uwięzionych

Oto świat bez śmierci, świat śmierci bez mordu
świat mordu bez rozkazu, rozkazu bez głosu
świat głosu bez ciała i ciała bez Boga
świat Boga bez imienia, imienia bez losu

Jest tylko jedna taka świata strona
gdzie coś, co nie istnieje wciąż o pomstę woła
gdzie już śmiechem nawet mogiła nie czczona
dół nieominięty dla orła sokoła.

« o pewnym brzasku
w katyńskim lasku
strzelali do nas Sowieci… »

Read Full Post »

La Bohème

La radio nationale a fait un petit tour des langues dans lesquelles les chansons de Charles Aznavour étaient aimées partout dans le monde… il y a sûrement bien d’autres lacunes, mais je ne pouvais pas passer à côté de celle-ci : une reprise en polonais (traduction par Jeremi Przybora) de La Bohème (Jak to było?) par Aneta Łastik avec Andrzej Jagodziński au piano

Jak to było?

Każdy przecież to zna –
Lat dwadzieścia się ma,
I właściwie to wszystko.
No i ty, i Montmartre,
I pachnący bzem wiatr,
Tak daleko, tak blisko…

Nasza bieda, nasz strych,
Ciepły blask oczu twych,
Gdy pozuję ci naga.
Głód nasz i zachwyt nad
Szczęściem, co nie wymaga,
A daje cały świat.

Jak to było? Jak to było,
Że tak nam łatwo było żyć?
Jak to było? Jak to było,
Że tak nam wtedy mogło być?

Do kafejki się szło,
By pogwarzyć tam o
Już tak bliskiej twej sławie.
I nie zdarzył się nikt,
Kto by wątpić w to zwykł
No, powiedzmy, nikt prawie.

A gdy zima i ziąb,
W ciepłą wiodłeś mnie głąb
Twej miłości pokoi.
Przemieniać ciało w chleb,
By ciałem głód nasz koić,
Ktoś z nieba do nas szedł.

Jak to było? Jak to było,
Że tak nam łatwo było żyć?
Jak to było? Jak to było,
Że tak nam wtedy mogło być?

Czasem śni mi się dziś,
Że zbłąkana jak myśl
Wracam na tę mansardę.
I kiedy pukam w drzwi,
Ktoś przez nie mówi mi:
„Już nie pukaj – umarłem”.

Nie, nie pytam, kto zacz,
Gardło dławi mi płacz
I znów z raną otwartą
Boję się, boję snów…
Nie znoszę już Montmartre’u
I wiosny, i jej bzów!

Jak to było? Jak to było,
Że tak nam łatwo było żyć?
Jak to było? Nie, nie było!
Nie, wcale tak nie mogło być!

Quand, au hasard des jours,
Je m’en vais faire un tour
À mon ancienne adresse,
Je ne reconnais plus
Ni les murs, ni les rues
Qui ont vu ma jeunesse.

En haut d’un escalier,
Je cherche l’atelier
Dont plus rien ne subsiste.
Dans son nouveau décor,
Montmartre semble triste
Et les lilas sont morts.

La bohème, la bohème,
On était jeunes, on était fous.
La bohème, la bohème,
Ça ne veut plus rien dire du tout.

Jak to było,
Że tak nam łatwo było żyć?
La bohème, la bohème,
Ça ne veut plus rien dire du tout.

Il faut citer aussi l’interprétation par Justyna Szafran de la version intitulée Cyganeria par Jerzy Menel.

Cyganeria

Czasy te porwał wiatr, kto dwadzieścia ma lat
jest to dlań świat nieznany.
Montmartre w te dawne dni
był przystrojony w bzy,
co kwitły pod oknami.
Pośród czterech tych ścian,
choć doskwierał głód nam
było jak w siódmym niebie.
Mieliśmy przecież siebie –
biedny malarz, a obok niego ja.

Cyganeria, Cyganeria –
to tyle co znać szczęścia smak.
Cyganeria, Cyganeria –
nie jedząc, żyjąc byle jak.

A w kafejkach był gwar,
każdy z nas czekał tam
nim odnajdzie go sława.
« Ech, przyjdzie taki czas,
że swiat doceni nas! » –
Tak bez wahania mawiał.
Kiedy zaś w kuchni
szef coś pozwolił nam zjeść
w zamian za nowe płótno
niczym było jutro
grzał nas stary piec,
a ty mówiłeś wiersz.

Cyganeria, Cyganeria –
to właśnie twej urody blask.
Cyganeria, Cyganeria –
i był geniuszem każdy z nas.

Czasem śmiałam się gdy
całą noc przyszło ci ślęczęć przed sztalugami.
Retuszowałeś wciąż
czy to piersi mej krąg,
czy bioder moich zarys.
Kiedy noc przerwał świt
był czas na kawy łyk –
to wzywało nas życie…
i w przedziwnym zachwycie kochaliśmy się…
nadchodził nowy dzień.

Cyganeria, Cyganeria –
to znaczy mieć 20 lat.
Cyganeria, Cyganeria –
w kieszeniach naszych hulał wiatr.

Gdy zabłąkam się tam –
adres, numer ten sam,
ale na tym już koniec.
Nie rozpoznaję, nie,
żadnego z dawnych miejsc
z młodości mej szalonej.
Po schodach wbiegam, lecz
ślad po pracowni twej zniknął już.
Raz na zawsze.
Posmutniał w nowej szacie Montmartre stary…
i nie kwitną już tam bzy.

La Bohème, la Bohème –
dziś można tylko o tym śnić.
« la Bohème », « la Bohème » –
te słowa dziś nie znaczą nic.
La Bohème, la Bohème,
La Bohème, la Bohème,
La Bohème, la ….

Pas eu le temps de creuser la question, mais peut-être plus tard…

Le Napoléon de la chanson française („Napoleonem francuskiej piosenki”) était en Pologne (l’hommage de Gazeta Wyborcza) en 2014, après une trentaine d’années d’absence.

Read Full Post »

Revisites

On aimera, ou pas 😉

Musique de saison, les polskie kolędy i pastorałki, chants de Noël traditionnels, sont de rigueur, une magnifique occasion de sortie pour rencontrer famille, amis, voisins, quel que soit le lieu où chorales, artistes, orchestres les interprèteront.

Deux minutes trente d’explications pour présenter la revisite de Mizerna cichaun poème mélancolique du romantique Teofil Lenartowicz, par le zespół Baaba (w składzie) avant un chant très inspiré de Kasia Bogusz mis en ligne par Parafia św. Józefa.

Plus dépouillée, cette version qui marie l’accordéon de Marcin Wyrostek à la voix pure de Natalia Szroeder

Plus classique la prestation du groupe Brathanki

Selon le moment, j’aime les trois… et bien d’autres encore 😉

 

Read Full Post »

Frivolité

… n’est pas un qualificatif exclusivement réservé à la gent féminine, la preuve dans cette vidéo ! 😆

Jan Stawasz, le spécialiste polonais de la frivolité, cette dentelle nouée réalisée avec du fil et une navette (éventuellement 2 et accessoirement un crochet), a quitté ce monde en novembre dernier, mais son => site web nous reste encore accessible…

La technique, relativement simple, de ces noeuds est détaillée dans la vidéo suivante (les schémas sont => ici) :

Profitez en tant qu’il en est encore temps !

Pour des idées de réalisations, un petit détour par => là s’impose 😉

frivolité

Read Full Post »

Avant leur départ vers l’Afrique, les deux parents et les quatre jeunes tiennent une conférence au sommet 😉

Le lendemain les jeunes auront quitté leur lieu de naissance… suivis une semaine plus tard par leurs parents qui feront de véritables adieux à leurs quartiers d’été.

Bon voyage à ces majestueux oiseaux que l’on retrouvera avec plaisir au printemps prochain et un grand merci à tous ceux qui nous permettent de voir la vie des nids filmée par les webcams.

Le résumé de la saison est => ici 😉

Read Full Post »

Retour en enfance

C’est avec un grand plaisir que j’ai retrouvé cette chanson-culte du groupe Fasolki 😆

Wesoło jesienią w ogródku na grządce,
Tu ruda marchewka tam strączek,
Tu dynia jak słońce, tam główka sałaty,
A w kącie ogórek wąsaty.

Ogórek, ogórek, ogórek,
Zielony ma garniturek,
I czapkę i sandały,
Zielony, zielony jest cały.

Czasami jesienią na grządkę w ogrodzie,
Deszczowa pogoda przychodzi,
Parasol ma w ręku, konewkę ma z chmur,
I deszczem podlewa ogórki.

… qui, par des voies détournées m’a amenée à la scène jazz polonaise 😉

Read Full Post »

… plus connue sous le nom de sa localisation 37, rue Rakowiecka à Varsovie, a connu sa pire période de dérive totalitaire après la seconde guerre mondiale où toutes les décisions étaient prises à Moscou…

Retour sur l’histoire et visite des lieux, témoignages d’anciens prisonniers…

… le document qui fait mémoire d’un douloureux passé, mal connu chez nous, est sous-titré en anglais.

automne0

Read Full Post »

😆 Longtemps j’en suis restée à la version traditionnelle de cette chanson, un grand classique d’avant-guerre, qui depuis a fait le tour du monde… aujourd’hui, celle que je vous propose en ce dimanche pluvieux décoiffe 😉

… à titre indicatif, je viens de découvrir la chanson en italien, en russe, en ukrainien, en espagnol présentée à Varsovie, et vous donne les liens archiconnus d’une dramatique version hongroise (la chanson dite du suicide) de la chanson en français, en anglais

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Read Full Post »

Maciej et Leszek visitent pour nous l’église Saint Jacques le Mineur, Apôtre, à Powroźnik à l’occasion d’une journée du patrimoine…

… le fantôme muet à la fin de la visite est un très beau clin d’oeil  😆

Read Full Post »

Older Posts »